Ocena jakości portfela: co mierzy i jak się ją oblicza

Czym jest ocena jakości

Ocena jakości streszcza w jednej liczbie od 0 do 100, jak zachowywał się twój portfel. Nie konkuruje ze stopą zwrotu, tylko ją uzupełnia: dwa portfele, które zarabiają tyle samo, mogły to osiągnąć w zupełnie inny sposób, jeden prawie bez wstrząsów, a drugi ze spadkami, przez które nie da się spać.

Składa się z dwóch elementów i niczego więcej. Wskaźnik Sortino waży 65%: do 65 punktów za to, ile zarabiasz w zamian za ryzyko spadku. Maksymalne obsunięcie (drawdown) waży 35%: do 35 punktów, których ubywa tym więcej, im głębszy był najgorszy dołek.

Wynik czyta się według przedziałów: od 70 do 100 to ocena wysoka (zielona kropka), od 40 do 69 średnia (bursztynowa), a od 0 do 39 niska (czerwona).

Wskaźnik Sortino: co dostajesz za każdą chwilę strachu (65 punktów)

Wskaźnik Sortino jest krewnym wskaźnika Sharpe’a: on również dzieli to, co zarabiasz, przez ryzyko, które podejmujesz. Różnica polega na tym, że za ryzyko uznaje tylko złe dni. Mocny wzrost portfela cię nie przeraża, więc nie jest karany.

Zarobek mierzy się ponad 2% rocznie, czyli mniej więcej tyle, ile płaci fundusz rynku pieniężnego w euro. Jeśli twój portfel nie przeskoczy tej poprzeczki, nic ci nie zapłacił za ryzyko. A złe dni to te, w których zarabia mniej, niż wynosi ta poprzeczka.

Ryzyko ma swoją dolną granicę: nigdy nie przyjmuje się mniej niż 2% rocznych wahań w dół. Bez niej portfel, który prawie się nie rusza, dzieliłby przez niemal zero i dostawałby bardzo wysoką ocenę, na którą nie zasłużył.

Wskaźnik Sortino zamienia się na punkty według tabeli poniżej. Jeśli portfel zarabia mniej niż te 2%, wskaźnik Sortino wychodzi ujemny, a ta część daje mniej niż 13 punktów; przy wskaźniku Sortino −1 lub gorszym nie daje żadnego.

Maksymalne obsunięcie: najgorszy dołek (35 punktów)

Maksymalne obsunięcie to to, o ile twój portfel spadł od szczytu do najniższego punktu, który nastąpił później. To moment, w którym najtrudniej powstrzymać się od sprzedaży.

Spadek do 10% nie odbiera nic: to normalne wahania każdego portfela z akcjami. Powyżej tego progu każdy punkt procentowy spadku odbiera punkty liniowo, aż spadek o 50% lub więcej zabiera wszystkie 35 punktów.

Mierzy się je na stopie zwrotu portfela (TWR), a nie na jego wartości w euro. Dzięki temu wypłata pieniędzy nie liczy się jako spadek, a wpłata nie zakrywa prawdziwego spadku.

Jaki okres obejmuje twoja ocena

Ocena w nagłówku twojego portfela jest liczona na podstawie stopy zwrotu z każdego dnia z ostatnich 12 miesięcy. To zdjęcie ostatniego roku, a nie całej historii portfela.

Potrzebne jest minimum ruchu: jeśli w tych 12 miesiącach wartość portfela zmieniła się w mniej niż 10 dni (na przykład dlatego, że prawie wszystko to gotówka), oceny nie ma.

Przy historii krótszej niż rok ocena zbliża się do 50 proporcjonalnie do tego, ile brakuje do pełnego roku sesji giełdowych. Na przykład przy pół roku historii portfel, który przy pełnym roku dostałby 80, zatrzymuje się na 65. Kilka spokojnych tygodni nie dowodzi, że portfel jest dobrze zarządzany.

W ligach i turniejach ocena używa tego samego wzoru, ale liczy się ją za okres rozgrywek i nie przybliża się jej do 50.

Jak czytać swoją ocenę

1. 1

   Patrz najpierw na przedział, potem na liczbę

   Od 70 do 100 to ocena wysoka, od 40 do 69 średnia, a od 0 do 39 niska. Między 62 a 64 nie ma istotnej różnicy; między 45 a 80 już tak.

2. 2

   Porównaj ją z punktami odniesienia

   Fundusz rynku pieniężnego dostaje około 50, a MSCI World około 60 za pięć lat, wśród których był jeden zły rok. Jeśli twój portfel jest wyżej, osiągnąłeś swoją stopę zwrotu przy mniejszym stresie niż rynek globalny.

3. 3

   Otwórz szczegóły, by zobaczyć, co waży

   Gdy najedziesz myszką na ocenę lub ją dotkniesz, zobaczysz jej wskaźnik Sortino i maksymalne obsunięcie. Niski wskaźnik Sortino mówi, że ryzyko mało ci się opłaciło; duże obsunięcie, że najgorszy moment był ciężki.

4. 4

   Nie oceniaj nowego portfela po jego ocenie

   Przy historii krótszej niż rok ocena wciąż zbliża się do 50. Zanim wyciągniesz wnioski, poczekaj na pełny rok.

Czego ocena nie mówi

Ocena patrzy wstecz: streszcza, jak zachowywał się portfel, a nie jak będzie się zachowywał. Spokojny rok może ją podnieść, choć portfel wcale nie jest mniej ryzykowny niż wcześniej.

Nie mierzy też dywersyfikacji, prowizji ani tego, czy portfel pasuje do twoich celów. I nie zastępuje stopy zwrotu: najpierw sprawdź, ile zarabiasz, a potem użyj oceny, by zobaczyć, jaką cenę za to zapłaciłeś.

W MyPortfolio liczymy ją automatycznie dla każdego portfela na podstawie jego dziennej historii, abyś porównywał nie tylko to, ile zarabiają twoje portfele, ale też jak do tego dochodzą.

Najczęstsze pytania